Τρίτη 17 Νοεμβρίου 2026 στις 15.00
Διαδήλωση 17ης Νοέμβρη
ΑΠΟ ΤΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΤΟΥ '73 ΤΟ ΣΥΝΘΗΜΑ ΜΑΣ ΕΙΝΑΙ ΚΑΤΩ ΤΟ ΚΡΑΤΟΣ, ΚΑΤΩ ΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ, ΚΑΤΩ Η ΕΞΟΥΣΙΑ
Η ΕΞΕΓΕΡΣΗ ΕΙΝΑΙ ΠΑΝΤΑ ΔΙΚΑΙΗ
Η εξέγερση του Πολυτεχνείου τον Νοέμβρη του 1973 δεν αποτέλεσε απλώς μια αντιδικτατορική κινητοποίηση που ολοκληρώθηκε με την αποκατάσταση της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας. Υπήρξε μια κοινωνική και πολιτική ρήξη, μια συνάντηση διαφορετικών κοινωνικών υποκειμένων που αμφισβήτησαν έμπρακτα την κρατική εξουσία και την κανονικότητα που αυτή επέβαλλε. Η ιστορική της παρακαταθήκη δεν βρίσκεται στις επίσημες επετείους και στις θεσμικές αφηγήσεις που επιχειρούν να την αφομοιώσουν, αλλά στην αμφισβήτηση του κράτους, του κεφαλαίου και κάθε σχέσης κυριαρχίας. Γιατί το Πολυτεχνείο δεν ανήκει σε κανέναν θεσμό και κανένα κόμμα· ανήκει στους αγωνιζόμενους ανθρώπους που συνεχίζουν να αντιστέκονται.
Από το Πολυτεχνείο του '73, τους φοιτητικούς αγώνες του 2006-2007 και την εξέγερση του Δεκέμβρη του 2008 μέχρι τις σύγχρονες κοινωνικές αντιστάσεις, η ιστορία γράφεται από τα κάτω. Οι καταλήψεις, οι συνελεύσεις, οι αυτοοργανωμένοι χώροι και το πανεπιστημιακό άσυλο δεν υπήρξαν παραχωρήσεις της εξουσίας, αλλά κατακτήσεις κοινωνικών και ταξικών αγώνων. Αποτελούν χώρους συλλογικοποίησης, πολιτικής ζύμωσης και συνάντησης των καταπιεσμένων, όπου η γνώση συνδέεται με τις κοινωνικές ανάγκες και η αμφισβήτηση της εξουσίας μετατρέπεται σε συλλογική πράξη αντίστασης.
Σήμερα, σε ολόκληρη την Ευρώπη, η ακρίβεια, η φτώχεια, η εργασιακή επισφάλεια, η στεγαστική κρίση, η υποβάθμιση των δημόσιων αγαθών και η διαρκής πολεμική προετοιμασία συγκροτούν μια γενικευμένη συνθήκη κοινωνικής ασφυξίας. Την ίδια στιγμή που οι κοινωνίες καλούνται να αποδεχτούν τη ανέχεια και την εξαθλίωση ως αναπόφευκτη πραγματικότητα, τα κράτη διοχετεύουν ολοένα περισσότερους πόρους στον επανεξοπλισμό και στην πολεμική βιομηχανία. Η κυρίαρχη αφήγηση για αυτήν τη δυστοπική πραγματικότητα επιχειρεί να μεταθέσει την ευθύνη στην ίδια την κοινωνική βάση, προβάλλοντας την ατομική ευθύνη, την αξιοκρατία και τον ανταγωνισμό ως μοναδικούς δρόμους επιβίωσης, αποκρύπτοντας τις ίδιες τις σχέσεις εκμετάλλευσης που παράγουν τις ανισότητες.
Μέσα σε αυτή τη συνθήκη, οι κοινωνικές και μαθητικές κινητοποιήσεις στη Γαλλία, οι φοιτητικές καταλήψεις και η συνάντηση μαθητών, φοιτητών, εκπαιδευτικών και εργαζομένων στους δρόμους αναδεικνύουν τη δυνατότητα συγκρότησης κοινών μετώπων αγώνα. Αντίστοιχες αντιστάσεις απέναντι στο βάθεμα των κοινωνικών και ταξικών αποκλεισμών αναπτύσσονται σε Ιταλία, Ισπανία, Βέλγιο και άλλες χώρες. Παρά τις διαφορετικές ιστορικές και τοπικές τους αφετηρίες, οι αγώνες αυτοί συνδέονται στην άρνηση της καπιταλιστικής βαρβαρότητας και της κρατικής επιβολής. Η καταστολή, η ποινικοποίηση των κινητοποιήσεων και η προσπάθεια συκοφάντησης των εξεγερμένων αποτελούν κοινά χαρακτηριστικά της αντιμετώπισης κάθε κοινωνικής αντίστασης. Από την Αθήνα του 1973 μέχρι τη Γαλλία του σήμερα, η κοινή ρίζα των εξεγέρσεων βρίσκεται στην ανάγκη των καταπιεσμένων να αντισταθούν στους δυνάστες των ζωών τους και να πάρουν τις ζωές τους στα χέρια τους αγωνιζόμενοι για έναν δίκαιο κόσμο χωρίς εκμετάλλευση.
Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και η επίθεση κράτους και κεφαλαίου στη δημόσια και δωρεάν παιδεία. Η εκπαιδευτική αναδιάρθρωση δεν αποτελεί μια πρόσφατη κυβερνητική επιλογή, αλλά μια διαχρονική κρατική πολιτική με διττή στόχευση: τον ταξικό αποκλεισμό των φτωχότερων κοινωνικών στρωμάτων και την ιδεολογική πειθάρχηση μέσα από την αποστείρωση των πανεπιστημίων, την καταστολή και τρομοκράτηση των αγωνιζόμενων υποκειμένων. Από την κατάργηση του ασύλου το 2019 και την εξίσωση των πτυχίων των ΑΕΙ με εκείνα των ιδιωτικών κολεγίων και τον νόμο 4777 διαμορφώνεται ένα ενιαίο σχέδιο εμπορευματοποίησης και ελέγχου της εκπαίδευσης. Οι διαγραφές εκατοντάδων χιλιάδων φοιτητών, τα πειθαρχικά συμβούλια, η εντατικοποίηση των σπουδών και η υποβάθμιση της φοιτητικής μέριμνας, η αναγωγή της γνώσης σε προνόμιο και το πανεπιστήμιο σε μηχανισμό παραγωγής πειθαρχημένου και ανταγωνιστικού εργατικού δυναμικού συνθέτουν το σύγχρονο πανεπιστήμιο στα πρότυπα του νεοφιλελευθερισμού.
Παράλληλα, η ολοένα στενότερη διασύνδεση των πανεπιστημίων με την πολεμική βιομηχανία αποκαλύπτει τις πραγματικές προτεραιότητες κράτους και κεφαλαίου. Σε μια Ευρώπη που επενδύει στην διαρκή αναβάθμιση του στρατιωτικού εξοπλισμού, η πανεπιστημιακή έρευνα κατευθύνεται στις ανάγκες του πολέμου, εδραιώνοντας τη συνεργασία των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων με την πολεμική βιομηχανία και ιδιαίτερα με το κράτος του Ισραήλ ως συνθήκη. Η γνώση, αντί να υπηρετεί τις κοινωνικές ανάγκες, υποτάσσεται στην κερδοφορία και στους γεωπολιτικούς σχεδιασμούς, συμβάλλοντας στην πολεμική προετοιμασία και στη συνέχιση της γενοκτονίας του παλαιστινιακού λαού.
Η υπόθεση του αναρχικού φοιτητή Ζ.Μ. αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της συνθήκης. Η επιβολή ποινής 14 μηνών φυλάκισης χωρίς αναστολή πρωτόδικα και η τελική του καταδίκη σε 5.5 μήνες φυλάκισης με 3ετή αναστολή, με αφορμή την αναγραφή συνθήματος υπέρ της Παλαιστίνης και της στοχοποίησης της συνεργασίας του ΕΜΠ με την Intracom Defense, αναδεικνύει τον κρατικό ρεβανσισμό απέναντι σε όσους αντιστέκονται στην εμπλοκή των πανεπιστημίων στην πολεμική μηχανή και στην συνεργασία του ελληνικού κράτους με αυτό του Ισραήλ. Η ποινικοποίηση της πολιτικής έκφρασης και της αλληλεγγύης στον παλαιστινιακό λαό δεν είναι μια μεμονωμένη δικαστική εξέλιξη, αλλά μέρος μιας ευρύτερης κατασταλτικής εκστρατείας που επιχειρεί να καταστήσει την πολιτική δράση μέσα στα πανεπιστήμια επικίνδυνη και απαγορευμένη.
Η ίδια επιδίωξη ελέγχου εκφράζεται μέσα από τις αστυνομικές εισβολές, τις εκκενώσεις καταλήψεων, τις κάμερες και τα τουρνικέ, τις διώξεις αγωνιστών και την απαγόρευση πολιτικών και πολιτιστικών εκδηλώσεων. Πιο πρόσφατο κομμάτι στη σύνθεση αυτού του παζλ καταστολής και αποστείρωσης αποτελεί η δράση του μηχανισμού της ΑΡΑΣ/ΕΑΑΚ/ΛΑΕ. Η οργανωμένη, αντιαναρχική, δολοφονικού τύπου επίθεση που εξαπέλυσε η παραστρατιωτική γκρούπα της ΑΡΑΣ τον Νοέμβρη του 2025, 200 μελών της απέναντι σε μερικές δεκάδων αναρχικούς και αναρχικές κατά τη διάρκεια του τριημέρου του Πολυτεχνείου που οδήγησε και σε συλλήψεις τραυματισμένων αγωνιστών, σε συνδυασμό με τη συνολική δράση αυτού του εσωτερικού μηχανισμού καταστολής στο διάστημα που μεσολάβησε με τη διάλυση γενικών συνελεύσεων, τον τραμπουκισμό και την στοχοποίηση αγωνιζόμενων φοιτητικών υποκειμένων, το ρουφιάνευμα συντρόφων, την καταστροφή πολιτικών χώρων και πολιτικού υλικού μέχρι και την ωμή βία καταδεικνύει τον ρόλο της ως το μακρύ χέρι του κράτους που επιχειρεί να διαλύσει πλήρως το φοιτητικό κίνημα μην επιτρέποντάς του να οργανωθεί και να αναπτύξει τη δράση του. Η αξιοποίησή της από την πρυτανεία του ΕΜΠ για την αλλαγή του πλαισίου διεξαγωγής του τριημέρου ανέδειξε πώς η εσωτερική και η θεσμική καταστολή μπορούν να λειτουργήσουν συμπληρωματικά, περιορίζοντας την αυτονομία των κοινωνικών αγώνων και να εξαπολύσουν από κοινού την αντιαναρχική τους εκστρατεία.
Απέναντι σε αυτή τη συνθήκη, υπερασπιζόμαστε την αυτοοργάνωση και τον αδιαμεσολάβητο χαρακτήρα των αγώνων, τις διαδικασίες βάσης και τους φοιτητικούς συλλόγους ως ζωντανές διαδικασίες συλλογικής απόφασης και όχι ως μηχανισμούς επικύρωσης προειλημμένων αποφάσεων ή φυσικής επιβολής. Η υπεράσπιση του ασύλου και των συλλογικών διαδικασιών είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την υπεράσπιση της δυνατότητας της κοινωνικής βάσης να οργανώνεται και να αντιστέκεται.
Το Πολυτεχνείο δεν είναι μια επέτειος αποκομμένη από το παρόν. Είναι η μνήμη των εξεγερμένων που συναντιέται με τις σημερινές αντιστάσεις, από τους αγώνες μέσα στα πανεπιστήμια μέχρι την κοινωνική εξέγερση στη Γαλλία, από την αλληλεγγύη στην Παλαιστίνη μέχρι τους αγώνες ενάντια στην εκμετάλλευση και την κατακρεούργηση των κοινωνικών αγαθών. Είναι η άρνηση να αποδεχτούμε έναν κόσμο όπου η παιδεία, η υγεία, η εργασία, η στέγαση και η ίδια η ανθρώπινη ζωή υποτάσσονται στις ανάγκες του κέρδους και της εξουσίας.
Να πιάσουμε το νήμα των κοινωνικών και ταξικών αγώνων. Να ενώσουμε τις αντιστάσεις μας πέρα από σύνορα, να μαζικοποιήσουμε τις συνελεύσεις και τις καταλήψεις, να υπερασπιστούμε τους αγωνιστές και τις αγωνίστριες που διώκονται και να ανοίξουμε δρόμους για έναν κόσμο ελευθερίας και αλληλεγγύης.
Όλες και όλοι στο τριήμερο του Πολυτεχνείου
Όλες και όλοι στις αντικρατικές-αντικαπιταλιστικές διαδηλώσεις για την εξέγερση του Πολυτεχνείου στις 17 Νοέμβρη
Αθήνα: 15.00, Κλαυθμώνος (προσυγκέντρωση 13.00, Πολυτεχνείο)
Θεσσαλονίκη: 17.00, Πολυτεχνείο
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΜΕΧΡΙ ΤΗ ΓΑΛΛΙΑ, ΟΙ ΕΞΕΓΕΡΣΕΙΣ ΓΙΝΟΝΤΑΙ, ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΟΥΤΟΠΙΑ.
ΛΕΥΤΕΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΑΛΑΙΣΤΙΝΗ - ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ ΣΤΟΝ Ζ.Μ.
ΟΥΤΕ ΦΑΣΙΣΜΟΣ ΟΥΤΕ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΚΑΤΩ Ο ΚΡΑΤΙΣΜΟΣ ΖΗΤΩ Η ΑΝΑΡΧΙΑ
Αναρχική Συνέλευση Φοιτητ(ρι)ών Quieta Movere
Πρωτοβουλία Αναρχικών Φοιτητών/-τριών Αθήνας
